fanavaran
آخرین اخبار
   
    کد خبر : 183828
    تاریخ انتشار : 16 خرداد 1395 11:41
    تعداد بازدید : 565

    برابر پارسی version و مشتق هایش

    یوسف امیری- در زمینه ی نرم افزار، در زبان پارسی برابر مناسب و صرف پذیری برای version نداریم. در این ستون به این واژه و مفهوم می پردازم و برابر پارسی برای آن و مشتق هایش پیشنهاد می کنم.

    واژه ی version حاصل مصدر از فعل لاتین vertere به معنای «گشتن» است. بنابراین version یعنی «گشتن» همچنین «آنچه دگرگون گشته، آنچه تغییر کرده» و از آنجا معنای «ترجمه» هم یافته است به ویژه ترجمه های کتاب مقدس را Version می گویند (مانند King James Version) 
    در واژه های مصوّب فرهنگستان، برای dubbed version در سینما و تلویزیون «نسخه ی ترجمه» و برای cephalic version در پزشکی «پیچاندن سر» پیشنهاد شده اما برای کاربرد نرم افزاری چیزی نیامده است. در نرم افزار version گونه یا وضعی از نرم افزار یا متن برنامه است که نسبت به گونه ی پیشین گشتگی یا تغییر یافته است. همچنین از آن فعل to version هم ساخته شده یعنی پدید آوردن version تازه که چند صرف دارد از جمله versioned و versioning. در فرهنگ آریان پور برابرهایی که به این مفهوم نزدیک باشند عبارت اند از: نسخه، روایت، گونه، صورت. به نظرم «گونه» و «صورت» خیلی عمومی اند. «روایت» و «نسخه» برابرهایی اند که امروزه در نرم افزار بیشتر به کار می روند. اما به نظر من این دو برابرهای مناسبی نیستند زیرا صرف پذیری خوبی ندارند. افزون بر این، «روایت» بیشتر بار مذهبی دارد و «نسخه» هم بیشتر برای کاربرد پزشکی یا رونویسی از چیزی به کار می رود. 
    در زبان پارسی پسوند «ـار» حاصل مصدر می سازد، مانند «گفتار» که حاصل «گفتن» است یا «نوشتار» که حاصل «نوشتن» است. «گشتن» در فارسی میانه «وَشتن» بوده و «گرديدن» هم «وَرتيدن» بوده است  که از -varet اوستایی آمده است و با ریشه ی لاتین همخانواده است. در ستون مربوط به variable به این ریشه پرداختم. معنای اصلی «گشتن»، «دگرگون شدن و تغيير کردن» است. بايد از کاربرد آن به معنای «شدن» خودداری کرد. حال می توان برای version گفت «گشتار» که حاصل «گشتن» است. (گزینه های دیگر می توانند «وَرتار» از «وَرتیدن» یا «وَشتار» از «وَشتن» باشند.) صرف های آن چنین می شوند: to version «گشتاراندن»، versioned «گشتارانده» و versioning «گشتارش». فرهنگستان «گشتار» را برای transformation در زبان شناسی گذاشته است که مناسب نیست و برابر دقیق تر transformation «ترادیسِش» یا «ترادیسی» است. 


    نظر شما



    نمایش غیر عمومی