شبكه اجتماعي يك پديده اينترنتي است كه از دو جهت مورد استقبال قرار ميگيرد. يكي اينكه راهي براي انتشار طرحهاي موفق ايجاد ميكند و ديگر اينكه سرويسهاي متنوعي به كاربرانش ارايه ميدهد. اين شبكهها اندكي بعد از جا افتادن پديده اينترنت، با كمك ليست و فهرست كريگ (Craige) راهاندازي شدند. شبكه كريگ در ابتدا تنها شامل ليستي از اتفاقات و حوادث جالب در منطقه سانفرانسيسكو بود كه بعدها به وبسايت تبديل شد.
هر كسي مي توانست جزييات رويدادهاي رخداده را به اين سايت بفرستد و در ادامه مطالب ارسالي تحت مديريت واحد منظم ميشدند.اندكي بعد اين سايت به محلي براي آگهي فروش يا اجاره اموال، تبليغات دوستيابي و غيره تغيير ماهيت داد. ليست كريگ به يك پديده جهاني با صفحات بومي تبديل شد كه اكثر شهرهاي مهم دنيا را تحت پوشش قرار ميداد. در آن زمان، كريگ يكي از ارزشمندترين سايتهاي اينترنت بود، در حالي كه موسس آن، جز يك سرويس رايگان عمومي تلقي ديگري از آن نداشت.در حال حاضر سايت كريگ با توجه به گستردگي آن تنها توسط 20 نفر مديريت ميشود كه البته اين جمع، توليدكننده مطالب پربار سايت نيستند بلكه كاربران كريگ همه بار مسووليت را بر دوش ميكشند.هر يك از اعضاي سايت نيز به تنهايي كار چنداني انجام نميدهند، اما با تلاش همگاني منبعي غني براي استفاده عمومي حاصل ميشود. بنياد شبكههاي اجتماعي نيز بر اساس كنترل حجم بالاي مطالب طرحريزي شده است.با بررسي چند شبكه اجتماعي ميتوان به ارزش اين ايده و سودي كه براي صاحبانش به ارمغان ميآورد، پي برد. در ادامه از چند شبكه اجتماعي نام برده ميشود كه برايتان آشنا خواهد بود، ضمنآنكه بايد يادآور شد كه اغلب اين سرويسها بيش از دهها ميليون كاربر دارند. ويكي پديا (Wikipedia): بدون شك ويكي پديا با بيش از 5/1 ميليون مطلب توليدي كاربران، بهترين دايرهالمعارف جهان محسوب ميشود و در يك كلام، جمع مناسبي از متخصصان را گلچين كرده است. ماي اسپيس (My Space): اين سايت امكان اشتراك عقايد و اطلاعات را در قالب شبكهاي از دوستان و همكاران فراهم ميكند. طرز كار سايت مانند درخت انگوري است كه به شاخههاي مختلف تقسيم شده و گسترش مييابد. در مقابل ويكيپديا كه مجموعهاي كامل از حوزههاي مختلف علمي است، ماياسپيس در برگيرنده عقايد و سليقههاي متنوع و گوناگون است. مطالب اشتراكي ميتواند شامل موسيقي و فيلمهاي دلخواه و ساير سرگرميها و موارد مورد نظر در زندگيتان باشد در حال حاضر ماياسپيس محبوبترين سايت در ايالات متحده است.يوتيوب (you Tube): يوتيوب به عنوان شبكه تصويري مردم شناخته ميشود كه به همه افراد امكان فرستادن فيلم دلخواهشان را ميدهد. اين سايت در فوريه سال 2005 توسط سه مرد جوان طراحي شد كه پرسن و سالترين آنها در سال 1995 از دبيرستان فارغالتحصيل شده بود. چندي پيش گوگل اين سايت را به قيمت 65/1 ميليارد دلار خريداري كرد.بيت تورنت (BitTorrent) ، اسكايپ (Skype) و ساير سرويسهاي P2P: در تمام اين سرويسها ميتوانيد مطالبي را براي ساير افراد بفرستيد. در سايتهاي P2P هدف جمعآوري كلكسيوني از اطلاعات اشتراكي است، در حالي كه در سايت اسكايپ فقط ارتباطات تحت VOIP مقدور است.eBay: هدف بنيانگذاران eBay ايجاد يك شبكه اجتماعي نبوده است اما در واقع آنها ناخودآگاه دست به چنين كاري زدهاند. eBay راههاي جديدي براي كسب درآمد ايجاد كرده است. مثلا شايد به ذهن كسي نرسد كه هنوز خريداري براي اولين نسخه CDهاي AOL پيدا شود.
اما اين ويژگي منحصر به فرد eBayبه شمار ميرود. تخمين ميزنند كه بيش از يك ميليون نفر در سطح جهان از طريق اين سايت زندگيشان را ميگذرانند كه برنامه و طرحهاي اغلب آنها بسيار ابتكاري هستند. در كالاهاي حراجي سايت، اعضاي بدن و يا برف جلوي خانه نيز به چشم ميخورد.
Del.icio.us ، Stumbleupon، Digg:
اين سه سرويس تقريبا مشابهاند اما يكي نيستند، كار هر سه آنها جمعآوري عقايد است. هر سه حاوي لينكهاي جالب و با كيفيتي هستند كه توسط بينندگان به راي گذاشته ميشوند.
Del.icio.us ، Digg:
از سرويسهاي بلادرنگ و فوري برخوردارند، ضمن آنكه Del.icio.us قابليت جستوجو با كيفيت بالا را نيز ارايه ميدهد و مكملي مناسب براي گوگل به حساب ميآيد. گوگل يك موتور ناكارآمد و غيرهوشمند در مواقعي است كه در پي يك مورد خاص ميگرديد. بررسيهاي گوگل در وب گسترده است اما اصلا هوشمند نيست. در مقابل Del.icio.us تنها بر كيفيت تاكيد ميكند. به عبارت ديگر، جستوجوي گوگل تنها به صورت قاعدهاي و يا Syntax است ولي Del.icio.us به صورت معنايي به جستوجو ميپردازد. طرز كار Digg مانند پشتيباني خبرگزاري رويتر از اخبار جالب است Stumbelupon نيز منبعي مناسب براي يافتن صفحات جالب و جذاب در وب به شمار ميرود.Second Life: يك دنياي مجازي سه بعدي است كه به دليل امكان خريد و فروش مجازي با پول و داراييهايي مجازي بسيار معروف شده است.بسياري از شركتهاي معروف در Second Life شعبه دارند و رويتر نيز در آن خبرگزاري تاسيس كرده است.
Freecycle.org:
اين سايت نوعي سرويس بازيابي ارايه ميدهد كه راهي براي خريد و فروش لوازم دست دوم پيشپاي كاربران ميگذارد. در اين سايت، افراد موارد مورد نياز و يا مازاد را به صورت ايميل اعلام ميكنند. در صورتي كه در كالاهاي سايت چيزي لازم داشته باشيد تنها كافياست با كسي كه اين كالا را دارد ارتباط برقرار كنيد. به همين روال نيز ميتوانيد دريافتن كالايي به ديگران كمك كنيد.
در اين سايت دو اصل پايه وجود دارد: هزينه حمل و نقل به عهده خريدار است و اجناس فروخته شده از شبكه حذف ميشوند كه بدينترتيب از هر نوع واسطهگري و دلالي در سايت جلوگيري ميشود.
دنياي جنگ (World of Warcraft):
دنياي جنگ محبوبترين سايت بازيهاي چند نفري آنلاين است كه بيش از يك ميليون كاربر دارد. اين شبكه موفقترين دنياي مجازي در اينترنت محسوب ميشود ضمن آنكه يك شبكه اجتماعي قدرتمند است كه از نظر مالي نيز به موفقيتهاي بسياري دست يافته است. در جامع بودن دنياي جنگ هيچ شكي نيست اما نبايد تنوع سرويسهاي آن را از ياد برد.انتشار مطالب، سرگرمي، آموزش، سرويسهاي اطلاعاتي و فعاليتهاي انسان دوستانه، تنها جزيي از خدمات سايت محسوب ميشود.ايده اصلي اين سايت اصلا پيچيده نيست. همكاري هر كاربر به صورت جداگانه انجام ميشود و در پايان فعاليتهاي مختلف مديريت شده و به صورت مطالبي ارزشمند و طبقهبندي شده درميآيند.جالب آنكه كاربران در زمان همكاري اصلا احساس نميكنند مشغول انجام كار خاص و مشكلي هستند. تنها كارشان چند كليك ساده و وارد كردن اطلاعاتي جزيي است.سرمايه لازم براي ايجاد يك سايت اجتماعي با منابع بسيار محدود هم خيلي هنگفت نخواهد بود و در مقابل سود حاصل از اينكار در خور توجه است بنابراين همه سازمانهايي كه تحت وب تجارت ميكنند، ميتوانند از سايتهاي اجتماعي به عنوان فرصت استفاده كنند و از مزاياي آن بهره ببرند.
نظر خواهی
