fanavaran
آخرین اخبار
   
    کد خبر : 4020
    تاریخ انتشار : 27 آذر 1390 10:40
    تعداد بازدید : 2614

    گفت‌وگو با دبیر همایش بین‌المللی بانکداری الکترونیکی

    مسیر 10 ساله بانکداری الکترونیکی ورق می خورد

    نخستین همایش بین المللی بانکداری الکترونیکی و نظام های پرداخت توسط پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی و شرکت ملی انفورماتیک در روزهای 30 بهمن و اول اسفندماه امسال برگزار می شود. چرایی ورود به برگزاری این همایش از سوی بانک مرکزی در حوزه بانکداری الکترونیکی با برخی سوالات همراه است که پایگاه خبری بانکداری الکترونیکی در گفت وگو با فرهاد نیلی، رییس پژوهشکده پولی و بانکی و دبیر همایش سعی کرده پاسخ های آنها را بیابد.

    علت ورود بانک مرکزی به برگزاری همایش بانکداری الکترونیکی چه بود. درحالی که این بانک در دو همایش پولی و بانکی و بانکداری اسلامی مباحث مربوط به بانکداری الکترونیکی را تا حدی مطرح می‌کند؟
    اوایل سال گذشته بود که بحثی در بانک مرکزی (یعنی همان زمان که معاونت فناوری‌های نوین در بانک داشتیم) مبنی بر اینکه به چند دلیل خوب است بانک مرکزی در این راه قدم گذارد و ابتکاری به خرج دهد و خود را متعهد به برگزاری یک همایش کند، مطرح شد. از سوی دیگر شبکه  بانکی در آستانه دومین دهه ورود به بانکداری الکترونیکی قرار داشت. همان طوری که می‌دانید تقریبا نقطه تولد بانکداری الکترونیکی در کشور ابتدای دهه 80 است و ما اکنون در ابتدای دهه 90  قرار داریم به تعبیری یک دهه بسیار پر فراز و نشیب را پشت سر گذاشته‌ایم که مملو از موفقیت‌ها و ناموفقیت‌ها بود بنابراین پس از 10 سال لازم است بایستیم و پشت سر خود را نگاه کنیم و یک ارزیابی دقیق و عمیقی از گذشته داشته باشیم اینکه چه جاهایی پیشرفت کردیم وکجا‌ها رشد قابل توجهی نداشته‌ایم، بنابراین یک ارزیابی از گذشته لازم بود. دیگر اینکه تقریبا موفقیت‌های دهه 80 مرهون پایبندی به یک نقشه راه بود یعنی یک سری مطالعات اولیه در دهه 80 صورت گرفت و اتفاقاتی که بعدها افتاد مثل توسعه خودپردازها، پایانه‌های فروشگاهی، کارت‌های نقدی، شتاب،ساتنا،  سحاب، پایا و غیره همه اینها مولفه‌هایی بود که در نقشه راه دیده شده بود که با یک‌سری فراز و نشیب‌ها و موفقیت‌ها و ناموفقیت‌ها همراه بوده و در حال حاضر لازم است هم در مورد گذشته و هم درباره آینده سخن بگوییم.

    بانک مرکزی کارنامه خود را در حوزه بانکداری الکترونیکی چگونه ارزیابی می‌کند؟
    به هرحال با توسعه وسیعی که در گسترش کارت‌های پلاستیکی صورت گرفت و ضریب نفوذی که ایجاد شد این مساله یک‌سری مزایا و معایبی داشت. در حال حاضر در جیب هر فرد بزرگسال شهری حدود چهار کارت وجود دارد که این معایبی دارد از سویی ما هیچ موفقیتی در زمینه کارت اعتباری در این سال‌ها نداشتیم زیرا هیچ بانکی نتوانست عقد مناسب آن را داشته باشد. دیگر اینکه در زمینه  پایانه‌های فروشگاهی نتوانستیم به اندازه خودپرداز نفوذ داشته باشیم و هنوز هم برای مردم برداشت پول از بانک جذاب‌تر است تا از طریق سامانه‌های الکترونیکی و به نظر می‌رسد این شاخص‌ها باید شکاف‌هایش کم شود. باید بگویم در زمینه پایانه‌های فروشگاهی به صورت غیرمتمرکز رفتار کردیم و به آشفتگی فعلی رسیدیم که در نهایت به راه حل شاپرک منتهی شد.
    در زمینه RTGS طراحی بسیار  خوبی صورت گرفته و نرم‌افزارهای خوبی نیز نوشته شده است بانک‌ها نیز آموزش دیده‌اند اما سامانه‌ای که برای پرداخت‌های کلان بود به یک سامانه پرداخت کشوری تبدیل شد الان تقریبا تمامی طراحان به این نتیجه رسیده‌اند که برای RTGS باید کف قرار داده شود.
    در حوزه توسعه نرم‌افزارهای بانکی ارزیابی‌تان چگونه است؟
    در زمینه بانکداری یکپارچه بسیار مشکل داریم بانکداری یکپارچه از آن دست چالش‌هایی است که بانک‌ها را زمین‌گیرکرده است. آشفتگی در زمینه نرم‌افزار‌های بانکی از معضلات بسیار بزرگ است در عین حال فقدان آموزش کافی در سطح کارکنان بانکی نیز چالش دیگری است.
    به نظر شما علت اصلی ناکامی‌ها یا به تعبیر دیگر دست نیافتن به اهداف نقشه راه در چیست؟
    فقدان یک دیالوگ مناسب بین بانک مرکزی و بانک‌ها از جمله معضلاتی است که مانع توسعه منطقی در حوزه بانکداری الکترونیکی  شده است. همان طور که می بینید دیالوگ درستی بین بانک‌ها و بانک مرکزی  شکل نمی‌گیرد و همه اینها نشان می‌دهد که ما در یک‌سری زمینه‌ها خوب جلو رفته و در سخت افزار خوب جلو رفته ایم اما در نرم افزار هنوز عقب هستیم. همچنین در هماهنگی و یکپارچگی هنوز عقب هستیم.
    بانک مرکزی چه میزان در موفقیت‌ها و ناموفقیت‌ها خود را سهیم می‌داند؟
    البته در این زمینه‌ها بانک مرکزی یک‌سری کارها انجام داده اما خیلی جلو نبوده است مثلا اینکه کارمزدها باید چگونه باشد که افراد  را به سمت استفاده از محصولات هدایت کند بنابراین این همایش فضای مناسبی است که بتوانیم نقاط ضعف و قوت را به خوبی نشان دهیم.
    بانک‌ها و کارشناسان در این موفقیت‌ها و ناموفقیت‌ها چقدر سهم داشته‌اند؟
    به اعتقاد من، بحث بانکداری یکپارچه خیلی ما را کمک می‌کند برای اینکه بفهمیم چرا هر کسی سراغ یک چیزی است.
    اگر به صورت جداگانه به دنبال یک کربنکینگ باشیم به دلیل خلا دانش و فقدان مذاکره دچار تصمیمات بی‌بازگشت می‌شویم جالب اینجاست که همه بانک‌ها نیز این مشکل را ادامه می‌دهند به نظر من برخی تصمیمات آنقدر بزرگ است که هیچ کس به تنهایی نباید تصمیم شخصی بگیرد البته این تصمیمات را نباید به تنهایی روی دوش بانک مرکزی انداخت.
    نکته مهم دیگر این است که به دلیل بی‌ثباتی‌هایی که در سطوح مدیریت بانک‌ها داریم هیچ مدیر بانکی احساس نمی کند که آنقدر ماندگار است که پای تصمیماتش بایستد. در حالی که اگر یک نهاد حرفه‌ای وجود داشت چون این نهاد همیشه ماندگار است باید یک واحد ارندی داشته باشد. در نتیجه  این واحد ارندی مطالعات خود را در اختیار همه بانک‌ها قرار می دهد و بانک‌ها نیز بر اساس حق عضویتی که به این نهاد حرفه‌ای می‌دهند از محصولات آن استفاده می‌کنند، اما متاسفانه تا کنون که چنین نشده است.
    به نظر می‌رسد مشکل ما در کربنکینگ مشکل فناوری نیست مشکل مدیریتی است که باید اجزا را در کنار هم قرار داد چه بسا ما در زمینه نرم‌افزار وضع بدی نداریم اما یکپارچگی در بین مدیران وجود ندارد به نظر من بانک مرکزی در این حوزه عملکرد خوبی نداشته به هر حال اداره نظام‌های پرداخت حدود 10 سال است که تا اندازه‌ای حوزه بانکداری الکترونیکی را  راهبری کرده است.
    اگر بخواهیم مقایسه‌ای بین خودمان و دیگر کشور‌ها داشته باشیم ارزیابی می‌کنید ما اکنون کجا ایستاده‌ایم؟
    بین  ebanking ایران با دنیا مطمئنا فاصله زیادی وجود دارد. اما مقایسه بانکداری الکترونیکی کشور با سایر حوزه‌های الکترونیکی جامعه نشان می‌دهد  بانکداری الکترونیکی پیشرفت زیادی داشته و این مساله نیز می‌تواند یکی از دلایل برگزاری این همایش باشد.
    در کشور نیروی تحصیلکرده و فعال زیاد داریم و در مقیاس جهانی نیز نیروی انسانی ایران قابل ملاحظه است و می‌توان گفت حوزه بانکداری الکترونیکی نیز از حوزه‌های جذاب محسوب می‌شود. با توجه به این شرایط ما نیاز داریم که در بانک‌های بزرگ‌مان واحدهای ارندی و باید افرادی داشته باشیم که هم به IT و هم ebanking اشراف داشته باشند و به هر حال باید در یک جایی به این افراد علامت داد تا به این حوزه سوق پیدا کنند. هم به فارغ‌التحصیلان برای اشتغال و هم به دانشجویان برای جهت گیری شغلی و اینکه پایان نامه‌های خود را در زمینه ebanking ارایه کنند به طوری که در صورت ارایه کار خوب بانک او را استخدام می‌کند بنابراین برگزاری این همایش می‌تواند در این راستا  خبررسانی‌های گسترده‌ای انجام دهد.
    حدود عمل بانک مرکزی و بانک‌ها در حوزه وظایف کمرنگ نشان داده شده است؟
     ببینید  در همه جای دنیا بانک‌های مرکزی علاوه بر سیاستگذاری پولی در زمینه نظام‌های پرداخت نقطه اصلی هدایت کشور محسوب می‌شوند بنابراین در جایی باید این نقش بانک مرکزی برجسته شود که دو لایه بانک مرکزی به عنوان حاکمیت و بانک‌ها به عنوان لایه کسب وکار و بیزینس هستند به تمامی این دلایل به ذهن بانک مرکزی رسید که مناسب است علاوه بر همایش بهار و تابستان یعنی سیاست‌های پولی و بانکداری اسلامی یک همایش سوم نیز با عنوان نظام‌های پرداخت الکترونیکی بر پا کند.
    در حاشیه همایش چه برنامه‌هایی برگزار خواهد شد؟
    ما در تلاش هستیم باشگاه مجازی در زمینه فناوری اطلاعات نیز شکل بگیرد همچنین احتمالا هفته همایش به عنوان هفته بانکداری الکترونیکی معرفی خواهد شد.
    درباره همایش به نظرتان شائبه تداخل نظارت و اجرای بانک مرکزی وجود ندارد؟
    در نظام‌های پرداخت سنتی بانک مرکزی قلب و شریان محسوب می‌شود و بانک‌ها رگ و مویرگ. به عبارتی در بانکداری سنتی خون باید در قلب تولید شود. اما در بانکداری مدرن این گونه نیست اگر کانون بانک‌ها وجود داشت مطمئنا باید پیشقدم می‌شد بنابراین در اینجا بانک مرکزی صرفا به عنوان نهادی که هماهنگی را برقرار می‌کند وارد عمل شده است و حتی در جلسه ای که با بانک‌ها داشتیم عنوان شد ما صرفا برای ابتکار عمل تا این مرحله پیش رفتیم و بانک‌ها هر پیشنهاد دارند استقبال می‌کنیم و حتی یک‌سری کارها به نام خود بانک‌ها ارایه می‌شود و بانک مرکزی صرفا هماهنگ کننده است.


    نظر شما



    نمایش غیر عمومی